Parion Roma Villası (Hamam?)

Parion Roma Villasında bu sezonki çalışmalar kent karolajina göre; 1345-1255, 1340-1255, 1335-1255’nolu 3 açmada yürütülmüştür. Çalışmalara 1345-1255 nolu açmada 2008 kazı sezonunda bırakınla kottan devam edilmiştir. 1340-1255, 1335-1255 nolu açmalarda çalışma kolaylığı için açmalar basamaklı şekilde iki açmada beraber çalışılmıştır. (Resim 1) Bu çalışmalar sırasında bol miktarda hayvan kemiği görülmüştür. Bu hayvan kemikleri kazı evinde antropolog Sabri BEKMEZ tarafında temizlenip incelendiğinde; kemiklerin domuz, köpek, at, küçük ruminant kemikleri (keçi-koyun) büyük ruminant (inek-öküz)’e ait oldukları belirlenmiştir. Özellikle küçük ruminant ve büyük ruminant kemiklerinde keskin alet izlerine rastlandı. Bu darbe izleri bize bu hayvanların kesilip, tüketildikten sonra buraya atıldığını göstermektedir. Yapılan çalışmalarda alanlarda farklı kotlarda, bol miktarda istiridye görülmüştür.( Resim 2) Bu istiridyelerin bu alanlara tüketilip atıldığı düşünülmektedir. Küçük bir alanda bu kadar çok hayvan kemiği  ve istiridye  kabuğu görülmesi villanın geç dönemler de terk edildikten sonra, çöplük olarak kullanıldığını düşündürmektedir  Çalışmalarda alanlarda bol miktarda kırık halde roma dönemine ait seramik parçaları (ağız, dudak, gövde) ve kandiller (Resim 3) görüldü. Bu seramikler incelendiğinde M.S 3,4,5,6,7 yy’ait oldukları tespit edildi. Parion Roma Villasında bu sezonki çalışmalarda görülen diğer bir buluntu türü de cam kaplara ait kırık parçalardır. Bu parçalar içinde en ilginç olanı ise muhtemelen bir cam kaba aplike şekilde yapıştırılmış bir groteksdır.(Resim 4) Ayrıca alanlarda yapılan çalışmalarda Roma Dönemine ait aşırı korozyonlu sikkeler de görülmüştür. (Resim 5) 1340-1255 nolu açmada hemen kapının seviyesinde ters dönmüş şekilde orijinal yeri belli olmayan ama villaya ait olabilecek mozaik parçalarına rastlanmıştır. (Resim 6) Alanlara yapılan çalışmalarda Parion’nun sosyo ekonomik durumu hakkında bilgilerde tespit edilmiştir. Şöyle ki alanlarda ele geçen balık oltaları (Resim 7) ve istirilyeler sayesinde Parion da balıkçılığın yoğun bir şekilde yapıldığı anlaşılmıştır.

Parion Roma Villasında bu sezonki çalışmalarda yapının ısıtma sistemine ait (Hypocaust)  kalıntılarda görülmüştür. Bu alanlarda yapılan çalışmalarda künkler, yuvarlak tuğla sütunlu (Resim 8) ve kare tuğla sütunlu (Resim 9-10) = (pilae)  hypocaust sistemine ait olduğu düşünülen minik payeler ortaya çıkarıldı.  Bu Pilaelerin bazılarının tamamen tahrip olduğu görüldü. Bu Pilaelerin doğu bölümde yuvarlak tuğla sütunlu, batıda ise kare tuğla sütunlu olduğu görülmektedir. Bu Pilaelerle alanda bir asma zemin oluşturulduğu görülmüştür. Ele geçen ince mermer kaplama levhalardan dolayı da bu zemin üzerinin mermerle kaplandığı düşünülmektedir.  1335-1255 nolu açmada kuzeye bakan duvarda -200 cm kotta kemerleme sistemi ile oluşturulmuş mimari bir elemana rastlandı.(Resim 11) Bu kemerli yapının uzantısının villanın kazılmayan diğer bölümlerine kadar uzandığı görülmüştür.  Ayrıca açmanın kuzeybatı köşesinde yine hypocaust sistemine ait olabileceği düşünülen bir yapı ortaya çıkarıldı. Bu yapının etrafı ve üstü tamamen kapatılmıştır. Yapının içi incelendiğinde boş olduğu ve kazılmayan batı odaya kadar ilerlediği görülmektedir. Fakat bu yapının diğer odada nereye kadar gittiği toprak birikintisi nedeniyle anlaşılamamıştır. İleriki sezonlarda yapılacak çalışmalar bu iki mimari elemanın işlevi hakkında daha detaylı bilgiler elde edilecektir. Yapılan çalışmalarda villanın bu bölümünün duvarlarının da ısıtıldığı anlaşılmıştır. Ele geçen pişmiş topraktan boş tüplerlerle  (spacer tubes) (Resim 12)  içi boş duvar yapıldığı görülmüştür. Duvarın yüzeyi birbirlerine kenetlenmiş kare tuğlalardan oluştuğu spacer tubeler sayesinde ana duvarla tuğlalar arasında bir boşluk oluşturulduğu bu boşluğunda Hypocaust’ a bağlandığı düşünülmektedir. Spacer tubelerin duvara ele geçen demir çivilerle tutturulduğu anlaşıldı.  Böylece yapı hem zeminden hem de duvarlardan ısıtılmaktadır. Parion Roma Villasında 2009 kazı sezonu tüm alanın üzerine Jeotekstil örtülüp koruma altına alındıktan sonra çalışmalara son verilmiştir.  (Resim 13)

                        Parion Roma Villası Kazı Ekibi (Resim 14)

Alper Yılmaz. Arkeolog ( Açma Başkanın )

Ali Osman Yıldız

Ali Kaplan

Alkan Aktaş

Selman Tamyürek

Hakan Dağlı

Alişan Uzun

Müslüm Demir

Mustafa Ünal